İnşaat sözleşmesi, müşteri ile müteahhit arasındaki ilişkinin tüm boyutlarını yazılı olarak düzenleyen temel belgedir. Eksik veya muğlak yazılmış bir sözleşme, ileride mahkemeye taşınacak anlaşmazlıkların en büyük nedeni olmaktadır. Aşağıdaki kontrol listesi, sözleşmeyi imzalamadan önce gözden geçirilmesi gereken kritik maddeleri kapsamaktadır.
Kapsam, Teslim Tarihi ve Ceza Maddesi
Sözleşmenin en kritik bölümü kapsamdır. Yapılacak tüm işler, malzeme özellikleriyle birlikte iş kalemi listesi olarak ek belgede belirtilmelidir. "Anahtar teslim inşaat" gibi genel ifadeler anlaşmazlığa zemin hazırlar; her iş kalemi ayrı ayrı tanımlanmalıdır.
Teslim tarihi açık takvimle belirtilmeli ve gecikme cezası maddesine bağlanmalıdır. Gecikme cezası genellikle her gecikme günü için sözleşme bedelinin belirli bir binde'si olarak belirlenir. Bu madde sözleşmede yoksa müteahhidin zamanında teslim için finansal motivasyonu zayıftır.
Ödeme Planı ve Hakediş Sistemi
Toplu ön ödeme talep eden müteahhitlere karşı ihtiyatlı olmak gerekir. Hakediş sisteminde ödemeler iş ilerlemesine bağlıdır: temel tamamlandığında %20, kaba inşaat bitiminde %30, ince işler tamamlandığında %35 ve teslimde kalan bakiye gibi bir plan her iki tarafı da korur.
Sözleşmede hakediş ödemesi öncesinde müşterinin veya bağımsız bir denetçinin saha onayı şartı yer almalıdır. Bu madde, tamamlanmamış iş için ödeme yapılmasını engeller. Ayrıca sözleşme bedelinin %5-10'u teslim ve garanti süresinin sonuna kadar bloke edilmesi, gizli kusurlar için güvence sağlar.
Fiyat Artışı, Tadilat ve Uyuşmazlık Çözümü
Sabit fiyat sözleşmeleri müşteri için en güvenli modeldir; ancak uzun vadeli projelerde müteahhit malzeme fiyat artışlarına karşı endeks klozU talep edebilir. Bu talebi tamamen reddetmek yerine hangi endeksin kullanılacağını ve tavanı belirlemek makul bir çözümdür.
İnşaat süresince müşteri talepleriyle ortaya çıkan ek veya değişen işler mutlaka yazılı "iş emri" ile onaylanmalıdır. Sözlü onaya dayalı tadilat siparişleri, ilerleyen süreçte hem bedelinin hem kapsamının tartışılmasına yol açar. Uyuşmazlık durumunda arabuluculuk ve tahkim maddelerinin sözleşmede yer alması yargı sürecini kısaltır.
Sözleşmeyi İmzalamadan Önce Kontrol Listesi
- Kapsam ve iş kalemi listesi ek belgede imzalandı mı?
- Teslim tarihi ve gecikme cezası maddesi var mı?
- Hakediş takvimi iş ilerlemesine bağlı mı?
- Teslim öncesi %5-10 bloke maddesine yer verildi mi?
- Malzeme özellikleri marka ve teknik değerlerle belirtildi mi?
- Fiyat artışı klozunun tavanı belirlendi mi?
- Yazılı iş emri zorunluluğu maddeye bağlandı mı?
“İmzalı bir sözleşme, tarafların birbirine güveninin değil, anlaşmanın somut ifadesidir.”
Atlas 35 Concept Ekibi
İzmir merkezli inşaat ve proje yönetimi ekibimiz, 10 yılı aşkın sektör deneyimiyle konut, tadilat ve proje danışmanlığı alanlarında içerik üretmektedir.
